أذان و إقامه
سؤال:آيا گفتن اذان و اقامه براى هر نماز لازم است؟ در هر حال؟ فرقي بين نافله و فريضه هست؟ فرادى و جماعت چطور؟ مردان و زنان آيا تكليفشان يكي است؟
جواب:در نافله؛ اذان گفته نمي شود، بخلاف فرايض يوميه كه براى آن اذان بگويد، و اگر گاهي موفق نشود نبايد كه در همه فرايض آنرا ترك كند، و حكم اذان چه در سفر و چه در حضر يكسان است، و لا اقل در فجر و مغرب ترك نكند، و در غير اين دو اقامه تنها مجزي است، و نيز جايز است اكتفا به شنيدن اذان محل يا شخص ديگر و اينكه فقط اقامه را خودش بگويد. و نماز جماعت مجزي نيست مگر با اذان و اقامه، و اگر يك نفر اذان و اقامه بگويد براي امام و بقيه مأمومين كافي است، و اگر جماعتي بر پا نبوده ولى جمعي باشند و بخواهند فرادى نماز بخوانند؛ اقامه يكي از آنها براي ديگران مجزي است، البته در هنگام ضرورت مانعي ندارد ترك اذان حتى در جماعت، و كسي كه در خانه اش تنها نماز مي گذارد؛ اقامه بدون اذان براي او مجزي است، وليكن اين روش را عادت خود قرار ندهد، آنچه ذكر شد تكليف مردان در اذان و اقامه بود، اما زنان؛ پس اگر اذان محل را بشنوند؛ تكليفي براي اذان و اقامه ندارند، و در غير اين صورت نيز بيش از تكبير و شهادت به عقايد حقه؛ بر ايشان لازم نيست، البته اگر اذان و اقامه بگويند افضل است. [شمارة ثبت: (1019) منبع: المسائل الخراسانية]
سؤال: آيا گفتن اذان و اقامه در حال حركت و يا رو به قبله نبودن و يا حركت اعضاء و جوارح اشكال دارد؟
جواب: در اذان استقرار يا استقبال و يا سكون شرط نمى باشد، ولى در اقامه استقبال رعايت مى شود، و بين اقامه و نماز نبايد صحبت كند، والاّ اقامه بايد اعاده بشود. [شمارة ثبت: (168) منبع: المسائل القمّيّة]
سؤال: فقرات شهادات در اذان و اقامه آيا محدود به توحيد و رسالت بوده؟ آيا شهادت به ولايت جزء اذان و اقامه است؟ آيا منحصر به ذكر حضرت مولا على (عليه السلام) است؟ يا ديگر حضرات (عليهم السلام) را هم شامل مي شود؟ لطفا نمونه اى از لفظ شهادت به ولايت را بيان فرماييد.
جواب: اين فقرات در محدوده شهادت بر اركان سه گانه عقيده أهل حق (توحيد و رسالت و ولايت) است، و منحصر به شهادت بر وحدانيت و رسالت نبوده؛ چه اينكه ايندو بخشي از عقيده اصلى مذهب حق است و آندو عنوان در واقع آن مقدارى است كه در هر شرايطى بايد ابراز شود. و اما شهادت به ولايت: اشتهار اين شهادت به نام مبارك حضرت أمير المومنين (عليه السلام)، به جهت منبع ولايت بودن و شاخصيت ايشان است، و مانعيت از شهادت به ولايت ساير حضرات معصومين (عليهم السلام) ندارد، زيرا ولايت ايشان استمرار ولايت آن حضرت مي باشد، خصوصا حضرت صاحب الأمر (عجل الله تعالى فرجه الشريف)، كه وجه الله حاضر در اين زمان و وجهه همه خلايق در اين دوران بوده، و اتصال همه اكوان به حضرت حق (تعالى شأنه)، از ايشان است،[1] و اكتفاى عامه مومنين به ذكر حضرت مولا (عليه السلام)، و ذكر ساير حضرات (عليهم السلام) (به نحو اجمال) در شهادت به ولايت، از روى اختصار بوده، و در موارد ديكّر از ا